بانک توسعه جدید بریکس (NDB) میتواند به ایران در دور زدن تحریمها کمک کند. کارشناسان معتقدند که استفاده از ظرفیتهای مالی این بانک میتواند وابستگی ایران به شبکه مالی تحت سلطه دلار را کاهش دهد، هرچند به معنای بیاثر شدن کامل تحریمهای آمریکا نیست.
نقش بانک توسعه جدید بریکس
بانک توسعه جدید بریکس یکی از نهادهای مالی مهم این گروه است که با هدف تأمین مالی پروژههای توسعهای کشورهای عضو و اقتصادهای نوظهور تأسیس شده است. نام ایران در فهرست رسمی اعضای این بانک وجود ندارد، اما مقامات ایرانی از تلاش برای عضویت تهران در این نهاد خبر دادهاند.
بیشتر بخوانید: دیوان عالی آمریکا اجازه تغییر پایگاه داده مهاجرتی را به دولت ترامپ داد
یکی از راههای پیشنهادی برای ایران افزایش استفاده از ارزهای ملی در تجارت میان کشورهای عضو بریکس است. این امر میتواند به کشورها اجازه دهد تا بخشی از تجارت خود را بدون اتکا به دلار و بانکهای تحت سلطه آمریکا انجام دهند.
توسعه پرداختهای فرامرزی
در نشستهای مالی اخیر بریکس، بر توسعه پرداختهای فرامرزی و استفاده از ارزهای ملی تأکید شده است. همچنین تقویت بانک توسعه جدید بریکس و افزایش ظرفیت تأمین مالی پروژهها با ارزهای محلی در دستور کار این گروه قرار دارد.
تحریمهای آمریکا محدود به انتقال دلار نیست و میتواند بر بانکها، شرکتها، کشتیرانی، بیمه، تجارت کالا و مؤسسات مالی که با ایران همکاری دارند، تأثیر بگذارد. به همین دلیل، حتی اگر بخشی از مبادلات با ارزهای محلی انجام شود، طرفهای تجاری همچنان ممکن است در معرض ریسک تحریمهای ثانویه آمریکا قرار بگیرند.
این موضوع در شرایط فعلی اهمیت بیشتری دارد، زیرا آمریکا فشار بر شبکههای مالی مرتبط با ایران را ادامه میدهد. وزارت خزانهداری آمریکا در سپتامبر ۲۰۲۶ بر همکاری با مؤسسات مالی برای محدود کردن دسترسی ایران به منابع و کانالهای مالی بینالمللی تأکید کرده است.
مزایای احتمالی عضویت ایران در NDB
در صورت عضویت ایران در بانک توسعه جدید بریکس و فراهم شدن شرایط عملی همکاری، مهمترین مزیت میتواند تأمین مالی پروژههای زیرساختی و توسعهای باشد. بانک توسعه جدید بریکس اساساً یک بانک توسعهای است و منابع آن برای تأمین مالی پروژهها در کشورهای عضو استفاده میشود. بنابراین نباید آن را با یک بانک تجاری یا شبکه پرداختی که قرار است تمام محدودیتهای بانکی ایران را برطرف کند، یکسان دانست.
بریکس همچنین در حال توسعه سازوکارهای پرداخت فرامرزی و اتصال زیرساختهای پرداخت اعضاست. ایران پیشنهاد ایجاد یک مسیر مالی مستقل در بریکس و اتصال شبکههای پرداخت ملی را مطرح کرده است. حتی اگر ایران بتواند از مسیرهای مالی بریکس استفاده کند، موفقیت این سازوکار به میزان همکاری سایر کشورها بستگی دارد.
خود بریکس نیز مجموعهای از اقتصادهای متفاوت با منافع و سیاستهای مستقل است و ایجاد یک نظام مالی کاملاً یکپارچه میان اعضای آن فرآیندی زمانبر خواهد بود.
بیشتر بخوانید: گرگ استنتون به بررسی فقر پنهان در آمریکا پرداخته است · نگرانی سناتورهای جمهوریخواه از استقبال ترامپ از شی جینپینگ




