دریای سیاه به عنوان یکی از جبهه‌های فعال جنگ اوکراین، در حالی که در مقایسه با دریای بالتیک کمتر مورد توجه قرار می‌گیرد، در روزهای اخیر با حوادثی جدی روبه‌رو شده است. دو کشتی باری، آلفا واتان و ایبل، در تاریخ ۶ اکتبر در منطقه اقتصادی انحصاری بلغارستان مورد حمله پهپادها قرار گرفتند.
حملات به کشتی‌ها و واکنش بلغارستان
کشتی آلفا واتان غرق شد و خدمه آن هنوز نجات نیافته‌اند. عملیات جست‌وجو و نجات که توسط بلغارستان انجام شد، روز چهارشنبه متوقف گردید. خدمه کشتی ایبل که آسیب دیده بود، توسط یک کشتی بلغاری نجات یافتند و دو نفر به بیمارستان نظامی در ورنا منتقل شدند. یک روز قبل از این حادثه، کشتی دیگری به نام رویاد ممدوف در سواحل رومانی مورد حمله قرار گرفت و دو نفر از خدمه آن جان باختند.
بیشتر بخوانید: امیدواری وکیل جوناید حفیظ برای آزادی این پژوهشگر پاکستانی
این حوادث تازه‌ترین نمونه از حملات متعدد به کشتی‌های باری حامل غلات از اوکراین است. به همین دلیل، نگرانی‌ها درباره امنیت دریای سیاه و به ویژه بخش غربی آن، که شامل سواحل بلغارستان و رومانی می‌شود، به شدت افزایش یافته است.
نظرات مقامات و تحلیلات امنیتی
روسلان ترد، کارشناس امنیت جهانی، می‌گوید که جبهه دریای سیاه به وضوح در حال گسترش است و دیگر نباید تنها به دریای بالتیک به عنوان یک مسیر احتمالی برای تشدید تنش‌ها نگاه کرد. در همین حال، نخست‌وزیر بلغارستان، رومن رادف، حمله به کشتی‌ها را کم‌اهمیت دانسته و گفت که کشتی‌ها به‌طور مداوم در دریای سیاه غرق می‌شوند.
دولت بلغارستان این حمله را نقض «کاملاً غیرقابل قبول» قوانین بین‌المللی نامید اما از محکوم کردن روسیه به دلیل جنگ در اوکراین خودداری کرد. ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، به‌طور واضح گفت که نیروهای اوکراینی در این حمله نقشی نداشته و انگشت اتهام را به سمت روسیه نشانه رفت.
پس از جلسه شورای امنیت ملی در روز چهارشنبه، بیانیه‌ای صادر شد که دوباره منبع تهدید در دریای سیاه را مشخص نکرد. رادف اظهار داشت که بار و جهت سفر کشتی‌ها «منطقاً» دلایلی برای فرضیه‌ای مبنی بر دخالت روسیه فراهم می‌کند ولی بر نبود شواهد قطعی تأکید کرد.
فیلپووا، رئیس موسسه تحلیل‌های جهانی، معتقد است که این وضعیت نشان‌دهنده ضعف بلغارستان به عنوان حلقه ضعیف در دفاع اروپا در برابر نفوذ مخرب روسیه و چین است. او بیان کرد که «این ضعف ناشی از عدم واکنش جدی نهادی به حملات هیبریدی و نبود تدابیر مناسب است». به گفته او، دولت بلغارستان در تلاش است تا تصویر صلح را بدون مشخص کردن شرایط و پیامدهای آن برای امنیت اوکراین و اروپا به نمایش بگذارد.
با وجود این، برخی از خدمه نجات یافته از کشتی ایبل بر این باورند که این حمله کار روسیه بوده است، زیرا کشتی حامل غلات اوکراینی بوده است. ترد گفت که شهادت این خدمه یک فرضیه شواهدی است و نه مدرک قطعی، اما منطق انگیزه‌ها به سمت روسیه اشاره دارد.
او همچنین به کمبود تجربه نهادهای بلغاری در نسبت دادن حملات پهپادهای دریایی در منطقه اقتصادی انحصاری بلغارستان اشاره کرد و گفت که تا زمانی که داده‌های مشخص‌تری در دسترس نباشد، بهترین عبارت برای توصیف وضعیت، «مسئولیت روسی محتمل اما اثبات‌نشده» است.
تحلیلگران بر این باورند که این حوادث فشار را برای نظارت دریایی بیشتر و هماهنگی بین خدمات گارد ساحلی و تبادل اطلاعات میان متحدان افزایش خواهد داد. به‌طور کلی، این وضعیت می‌تواند منجر به تغییر در رژیم حمل و نقل دریایی و افزایش هزینه‌های بیمه و مشکلات در استخدام خدمه شود.
بیشتر بخوانید: تلاش قطر برای توافق میان ایران و آمریکا در تنگه هرمز · حملات هوایی روسیه به اوکراین در روز تولد پوتین جان ۱۲ نفر را گرفت
